مهندسین مشاور طرح و تحقیقات آب و فاضلاب اصفهان مجله آب و فاضلاب 1024-5936 16 1 2005 03 01 Effect of Sewage Sludge on Some Macronutrients Concentration and Soil Chemical Properties اثر لجن فاضلاب بر غلظت تعدادی از عناصر غذایی و ویژگی‌های شیمیایی خاک 15 22 2080 FA سکینه واثقی دانشجوی کارشناسی ارشد گروه خاک شناسی دانشگاه صنعتی اصفهان مجید افیونی دانشیار گروه خاک شناسی دانشگاه صنعتی اصفهان حسین شریعتمداری دانشیار گروه خاک شناسی دانشگاه صنعتی اصفهان مصطفی مبلی دانشیار گروه باغبانی دانشگاه صنعتی اصفهان Journal Article 2004 07 26 Sewage sludge as an organic fertilizer has economic benefits. Land application of sewage sludge improves some soil chemical and physical properties. The objective of this study was to evaluate the effect of sewage sludge on soil chemical properties and macronutrient concentration in acid and calcareous soils. The study was carried out in a greenhouse using factorial experiment design as completely randomized with three replications. Treatments included : four levels of 0 or control, 50, and 100, 200 ton ha<sup>-1</sup> sludge and one level of chemical fertilizer (F) consisting of 250 kg ha<sup>-1</sup> diammonium phosphate and 250 kg ha<sup>-1</sup> urea, and soil including soils of Langroud, Lahijan, Rasht, and Isfahan. As a major vegetable , crop spinach (Spinacea oleracea) was grown in the treated soils. Soils samples were analyzed for their chemical properties after crop narvesting. Application of sewage sludge significantly increased plant available k, P, total N, organic matter, electrical conductivity and cation exchange in the soils. Soils pH significantly decreased as a result sewage sludge application. The effect of sewage sludge on plant yield was significant. Overall, the results indicated that sewage sludge is potentially a valuable fertilizer. However, the sludge effect on soil EC and heavy metals should be taken into consideration before its widespread use on cropland. لجن فاضلاب به عنوان کود آلی در زمین‌های کشاورزی، فواید اقتصادی بی‌شماری دارد. لجن فاضلاب برخواص شیمیایی و غلظت عناصر پر مصرف در خاک اثر می‌گذارد. هدف این تحقیق، ارزیابی تأثیر لجن فاضلاب بر خواص شیمیایی خاک و غلظت عناصر پر مصرف در خاک‌های اسیدی و آهکی تحت کشت اسفناج می‌باشد. این تحقیق، به صورت آزمایش فاکتوریل در قالب طرح کاملاً تصادفی با سه تکرار در گلخانه انجام شد. تیمارها شامل لجن فاضلاب، در سطوح صفر یا شاهد، 50، 100 و 200 تن در هکتار و یک سطح کود شیمیایی شامل250 کیلوگرم فسفات دی آمونیوم و 250 کیلوگرم اوره در هکتار (به صورت سرک) در چهار خاک از مناطق رشت، لنگرود، لاهیجان و اصفهان تحت کشت اسفناج قرار گرفتند. لجن فاضلاب باعث افزایش معنی‌دار فسفر و پتاسیم قابل جذب، نیتروژن کل، درصد ماده آلی، هدایت الکتریکی و ظرفیت تبادل کاتیونی خاک‌ها گردید. pH خاک‌ها با افزایش سطح لجن فاضلاب کاهش معنی‌داری نشان داد. تأثیر لجن فاضلاب بر عملکرد اسفناج نیز معنی‌دار بود. بنابراین می‌توان نتیجه‌گیری کرد که لجن فاضلاب از پتانسیل کودی زیادی برخوردار است و می‌توان از آن در باروری خاک استفاده کرد؛ اما قبل از استفاده از لجن فاضلاب در سطح وسیعی از زمین‌های کشاورزی باید اثر آن را بر افزایش عناصر سنگین مورد توجه قرار داد. لجن فاضلاب ویژگی‌های شیمیایی خاک عناصر غذایی و اسفناج https://www.wwjournal.ir/article_2080_54ff9e9e3a2ec0300d4ce11261f5169f.pdf